Harmen de Hoop en het dierenbevrijdingsfront
Harmen de Hoop’s kunst reageert op conflicten en belangen van verschillende partijen, zo lees ik in een artikel. De expositie waar ik nu naar op weg ben is zijn reactie op ideeën van dierenactivisten. Zijn kunst gaat vooral over datgene wat op straat plaatsvindt. De inrichting en de besteding van de openbare ruimte. Aan de hand van foto’s laat hij absurde situaties zien, waarin hij iets toevoegt, combinaties die soms wrang, maar ook lachwekkend zijn, humor die de banaliteit van sommige ideeën en ongerijmde situatie’s weerleggen.
Den Haag, de lucht is grijs, de stad is grijs, zelfs de mensen lijken grijs. Alleen een bijna onmerkbaar knikje van een oudere heer met een wit hondje, verder zijn mensen vooral chagrijnig. Ik wijt het aan het weer, dat al dagenlang in een bedrukt soort grijsheid hangt. Voetgangers, stoplichten, groezelige maar interessante winkels, vooral tweedehands artikelen, gesorteerd op onderwerp. Een onduidelijke verkeerssituatie, tekens op de straat, stoplicht met kruisen op het licht, en een zebrapad met alweer kruisen geschilderd. Ik bedenk me dat het misschien een typische Harmen de Hoop-foto is.
Galerie West ligt aan een gracht, een mooi oud statig pand. Het is er rustig. De muren zijn wit en het is er licht. Sinds lange tijd breekt eindelijk buiten de zon door, het licht weerkaatst wit op de muren. In de eerste kamer hangen een rij foto’s. Het is een stapsgewijs proces, te beginnen bij de eerste foto. De foto’s zijn grappig, maar wrang tegelijk.
Harmen de Hoop fotografeert hoe een man, (kunstenaar Jonas Staal van Geert Wilder’s herdenkingsmonument en bomwrak auto’s fungeert hier als dierenactivist), de dierenwinkel in gaat, een rat koopt, er mee over straat loopt, en hoe hij de rat vrij laat op een hoop afval van vuilniszakken. Een foto is toegevoegd van de plattegrond in Rotterdam met een kruisje waar de rat is vrijgelaten.
Maar er zijn ook andere dieren. Je ziet opnieuw een foto van een dierenwinkel, een man die tussen de hokken gebukt zit, een dier kiest, ditmaal een hagedis. Een foto van de kassabon. Dit keer wordt het dier in vrijheid gesteld in een natuurgebied. Hetzelfde gebeurt met een slang. De hagedis en de slang zullen het waarschijnlijk niet overleven, maar de rat is nu vast in zijn nopjes.
In een grote kamer hangen grote foto’s, titel van deze reeks: Proposal for New Nature Reserves. Het valt me op dat de woorden ‘Proposal for’ slordig met de hand zijn geschreven. Grijzige zwart/wit foto’s. Op iedere foto is een dier te zien. Een nijlpaard, een gorilla, een tijger, een slang, aasgieren. Het zijn dieren die in onze omgeving niet voorkomen. De gecultiveerde wereld heeft geen plaats voor de natuurlijke omstandigheden van deze dieren. De dieren leven in een flat, een binnenplaats van een gebouw, in een gracht van een stad.
De foto’s lijken tijdloze archieffoto’s, vage herinneringen aan oude architectuur, de dieren zijn erin gefotoshopt. Ze passen niet, en andersom ook niet, de omgeving past niet bij de dieren. Ze zijn in kleur, alsof zij echt zijn en de omgeving zwart/wit, al voorbij is. En toch, toch moet volgens de foto’s de omgeving passen bij de dieren, oef, dat wringt. Als zout in koffie, als wortel met een sinaasappel of als sinaasappel met tandpasta. Ook bij deze foto’s is er een open einde, is er geen oordeel, alleen ‘het laten zien’.
Expositie van Harmen de Hoop tot 14 maart,, ‘New nature reserves and the animal liberation front’ Galerie West, Groenewegje 136, Den Haag. Openingstijden: wo t/m za 12.00 – 18.00 of volgens afspraak: 070-3925359 www.galeriewest.nl
